Vrijwillig spreken bij het afscheid

Zelf spreker worden

Onze sprekers houden een toespraak bij een afscheid, over het leven van de overledene en de betekenis die hij of zij voor anderen had. In het in memoriam worden de herinneringen en gevoelens van de nabestaanden onder woorden gebracht. De toespraak wordt gemaakt aan de hand van een gesprek met de nabestaande(n). Het doel van dit gesprek is het verzamelen van verhalen voor de toespraak en een luisterend oor te bieden aan nabestaanden. Zij krijgen zo de mogelijkheid om hun gevoelens te uiten en te praten over de overledene en hun herinneringen.

Onze sprekers denken ook mee bij het vormgeven van de uitvaart, de muziekkeuze en bij het verrichten van rituelen.

Na de begrafenis of crematie is er -als dat kan- nog eenmaal contact met de nabestaanden om over de uitvaart na te praten. Rouwbegeleiding hoort niet tot de taak van onze sprekers. Wel kunnen wij hiervoor verwijzen naar andere instanties.

Humanisme

De humanistische levensvisie komt in ons werk tot uiting in het levensverhaal dat wordt gemaakt. Humanistische uitgangspunten zijn bijvoorbeeld autonomie, menselijke waardigheid en streven naar een goed leven met een morele verantwoordelijkheid voor jezelf. Vanuit een humanistische levenshouding treden wij de ander open, onpartijdig en zonder dogma’s of vooroordelen tegemoet. In het levensverhaal staat het leven van de overledene centraal. De spreker werkt vanuit het humanistische gedachtegoed, maar niet uitsluitend voor humanisten. Iedereen kan van onze diensten gebruik maken.

Sprekers

In Nederland zijn er rond de 160 begeleiders bij uitvaarten. Er zijn iets meer vrouwen dan mannen die dit werk doen. De meeste sprekers zijn tussen de 50 en 70 jaar oud, maar er zijn er ook van 35 en 80. Er zijn uitvaartsprekers die zelf ervaring hebben met verlies en afscheid nemen en van daaruit  willen proberen om andere mensen te helpen bij het afscheid. Er zijn ook sprekers die zelf minder goede ervaringen hebben met uitvaarten en daar iets aan willen veranderen. Dit werk vraagt veel tijd en inzet, maar de voldoening die het schenkt is dat allemaal waard.

Wie kunnen dit werk doen?

Van sprekers wordt verwacht dat zij goed kunnen luisteren en interpreteren, zich goed kunnen uitdrukken in woord en geschrift, affiniteit hebben met de humanistische levensbeschouwing, flexibel inzetbaar zijn en zich overdag enkele uren kunnen vrijmaken. Nieuwe vrijwilligers wordt gevraagd om minimaal 2 jaar voor de stichting werkzaam te zijn.

Organisatie

We zijn georganiseerd in acht regionale werkgroepen. Alle sprekers zijn lid van een werkgroep. Landelijk worden cursussen en themadagen georganiseerd voor de leden van de werkgroepen. Van de sprekers wordt verder gevraagd dat zij zich naast het spreken ook inzetten in de regio voor bijvoorbeeld bestuurstaken, PR-werkzaamheden of andere werkzaamheden die voor het goed functioneren belangrijk zijn.

Aanmelden

Belangstellenden die actief willen worden als vrijwillige spreker krijgen een gesprek met een ‘intaker’ van de werkgroep in hun regio. Als er nieuwe vrijwilligers worden gezocht in de betreffende regio wordt er eerst informatie toegestuurd over de organisatie en de opleiding. Daarna vindt een kennismakingsgesprek plaats met de intaker. Na dit gesprek kan wederzijds worden besloten over wel of niet toetreden.

Opleiding en stage

Aspirant-sprekers krijgen een opleiding van twee weekenden. De opleiding staat in het teken van het oefenen in de vaardigheden interviewen, schrijven en spreken. Daarnaast wordt er gewerkt aan inhoudelijke verdieping en gedachtewisseling ten aanzien van sterven, dood en rouw. In de opleiding is ook aandacht voor het humanisme als levensbeschouwelijke stroming en bron van inspiratie in het werk.

Na afloop van de opleiding volgt een stageperiode van vier uitvaarten. Tijdens de eerste twee uitvaarten heeft de stagiair een waarnemende rol en worden verschillende aspecten van het werk en de toespraak doorgesproken. Tijdens de laatste twee uitvaarten zal de stagiair een actieve rol spelen in de ceremonie en zullen de verrichtingen achteraf doorgesproken worden.

 

“Ik vond het waardevol om te ontdekken wat er allemaal mogelijk is om mijn afscheid écht persoonlijk te maken”

Anoniem
Spreker in beeld

Theresia Rook

Een klein kerkje met 40 stoeltjes aan de linker- en 40 aan de rechterkant van het gangpad. Een kleine kansel met daarnaast de kist van een bijzondere man.

Lees meer

“We hebben gehuild, maar ook gelachen. Precies

wat ik wilde. Top! Ga vooral zo door. Heerlijk dat

er mensen zijn, die deze zware taak van je

overnemen en een vaak wat kille crematie

omvormen naar een warme ceremonie.”

“Ik vond het waardevol om te ontdekken wat er allemaal mogelijk is om mijn afscheid écht persoonlijk te maken.”

Fleur Dageraad vertelt over ‘Gesprek bij leven’